U zet een apparaat aan of steekt de stekker in het stopcontact en het werkt. Hoewel er altijd stroom uit het stopcontact komt, kan deze stroom op veel verschillende manieren zijn opgewekt. Er bestaan namelijk veel verschillende energiebronnen. Welke zijn dat allemaal en welke worden het meest gebruikt? Essent bijvoorbeeld, biedt haar klanten standaard stroom die is opgewekt in Europese windparken. Maar er zijn meer vormen van duurzame energie naast de traditionele energiebronnen, zoals olie, kolen en gas.


Duurzame energiebronnen

Duurzame energie maakt gebruik van oneindige energiebronnen, zoals de zon, wind en waterkracht. Overheden erkennen wereldwijd dat het aandeel duurzame energie in de energievoorziening de komende jaren sterk omhoog moet om het gevecht tegen klimaatverandering te winnen. Ook in Nederland wordt steeds meer duurzame energie opgewekt.

Windenergie
Je ziet ze regelmatig staan langs snelwegen of op grote stukken weiland: windmolens. Ook zijn er al een aantal windparken op zee en zijn er plannen voor nog veel meer van deze parken. innogy, het moederbedrijf van Essent, investeert veel in windenergieprojecten en is één van de grootste windenergieexploitanten van Nederland. De groene stroom die Essent aan haar consumenten levert is afkomstig van Europese windenergie. De technologie wordt ook steeds beter: één moderne windturbine kan net zoveel stroom opwekken als een heel windpark van 25 turbines van 25 jaar geleden.

Zonne-energie
Ook in Nederland is zonne-energie zeer interessant. Steeds meer bedrijven en huishoudens zien de voordelen ervan. Er komen ook steeds meer weilanden vol zonnepanelen die een hele wijk van stroom kunnen voorzien. Het is eveneens mogelijk om zonne-energie te gebruiken om warm water te produceren in combinatie met een zonneboiler. Essent is via haar servicepartners een van de grootste leveranciers van zonne-energiesystemen aan consumenten in Nederland.

Biomassa
Biomassa is organisch materiaal zoals hout of groente-, fruit- en tuinafval. Energie opgewekt uit biomassa geldt als duurzame energie omdat de CO2 die bij de verbranding in de atmosfeer verdwijnt pas kort daarvoor is opgenomen uit de atmosfeer tijdens de groei van de planten of bomen. Er is sprake van een gesloten CO2-kring.

Groen gas kan worden gemaakt door mest en andere reststromen te vergisten. Het methaangas dat dan ontstaat wordt opgewerkt tot de samenstelling dat nodig is om het gas via het gasnet te distribueren. Uit mestvergisting wordt ook elektriciteit opgewekt. Maar er zijn meer manieren om elektriciteit op te wekken uit biomassa. Bijvoorbeeld:

  • houtkorrels uit geperste zaagsel worden verbrand in kolencentrales
  • afvalhout wordt verbrand in speciale biomassacentrales
  • huishoudelijk afval wordt verbrand in afvalverbrandingsinstallaties. Ongeveer de helft van de stroom die hiermee opgewekt wordt is afkomstig uit organisch materiaal.

Waterkracht
In Nederland wordt weinig waterkracht opgewekt, maar vooral geïmporteerd uit andere Europese landen.

Lucht- en bodemwarmte
Lucht- en bodemwarmte is ook duurzame energiebron die langzaam in opkomst is. Met behulp van een elektrische warmtepomp kan warmte uit de lucht of de grond worden benut voor het verwarmen en koelen van woningen. Ook kan warmte uit diepere aardlagen (500 meter of meer) direct worden benut voor het verwarmen van een wijk of bijvoorbeeld kassen.


Toekomst van duurzame energiebronnen

In Duitsland wordt nu al een derde van alle stroom duurzaam opgewekt. Nederland richt zich op 16% in 2023. Er zijn veel nieuwe windparken in ontwikkeling en er komen steeds meer huishoudens en bedrijven die zonnepanelen gebruiken om elektriciteit te produceren. Uw eigen energie opwekken met zonnepanelen? Bekijk de mogelijkheden.


Traditionele energiebronnen

Maar hoe zit dat nu met traditionele energiebronnen? De belangrijkste energiebronnen voor elektriciteit en warmte in huis zijn nu nog fossiele brandstoffen, zoals steenkolen en aardgas. Energie uit deze bronnen is relatief goedkoop en in tegenstelling tot duurzame bronnen als zon en wind altijd en in voldoende mate beschikbaar. Deze brandstoffen hebben echter een belangrijk nadeel - ze stoten CO2 uit, de belangrijkste oorzaak van klimaatverandering. De meest gebruikte fossiele energiebronnen in Nederland zijn:

Steenkool
Steenkool is een belangrijke bron van elektriciteit in Nederland. Hoewel 5 oude centrales recent dicht gingen, zijn vanwege de gunstige ligging en de vraag van de industrie naar goedkope stroom ook 3 nieuwe kolencentrales door Europese energiebedrijven in Nederland gebouwd.

Het grote nadeel van steenkool is dat het een van de meest milieu- en klimaatonvriendelijke energiebronnen is. Een kolencentrale bevat daarom een hele fabriek om de rookgassen te verschonen van zwaveldioxide, stikstofoxides en fijnstof. Vooralsnog is het echter te duur om ook de CO2 uit de rookgassen te verwijderen. Daarom wil de overheid als deel van het klimaatbeleid alle kolencentrales in Nederland vóór 2030 sluiten.

Aardgas
Aardgas wordt in Nederland veel gebruikt als energiebron voor elektriciteitscentrales, vooral om pieken en dalen in de stroomvoorziening op te vangen en in speciale centrales die ook continu stoom leveren aan de industrie. Aardgas heeft flink lagere CO2-emissies dan kolen maar wordt toch voor elektriciteitsopwekking alleen in deze specifieke situaties gebruikt vanwege de hogere prijs.

Aardgas is in Nederland ook de belangrijkste brandstof voor de verwarming van huizen en bedrijven. Voor een toekomstige duurzame energievoorziening zal Nederland rond 2050 van het aardgas af moeten zijn. Om die overgang op tijd klaar te hebben, worden steeds meer wijken zonder aardgasaansluiting gebouwd.

Kernenergie
Een bijzondere energiebron is kernenergie. Het maakt gebruik van uranium als brandstof. In Nederland staat één kerncentrale, in Borssele (Zeeland). Een kerncentrale produceert geen CO2-emissies, maar zorgt wel voor radioactief afval.

Aardolie
Aardolie wordt vooral gebruikt als energiebron voor transport (benzine en diesel) en om kunststoffen van te maken. Olie wordt niet meer gebruikt in elektriciteitscentrales in Nederland. Ook aardolie veroorzaakt veel CO2-uitstoot. Er wordt daarom naar alternatieven gezocht, bijvoorbeeld elektrische auto’s en brandstoffen uit plantaardige olie voor vliegtuigen.