Invloed kerncentrales op Nederlandse powermarkt

Marktinformatie

Wat is de invloed van kernenergie op de Nederlandse powermarkt?

30 september 2019

Over kerncentrales zijn de meningen scherp verdeeld. Aan de ene kant zijn kerncentrales een goedkope en betrouwbare manier om elektriciteit op te wekken, zonder CO2-uitstoot. Aan de andere kant is er vrees voor kernrampen. Hoe dan ook hebben Europese kerncentrales een grote invloed op de Nederlandse energiemarkt. Welke invloed is dat precies?

Sluiten kolen- en kerncentrales in Nederland en Duitsland

Vanwege de CO2-disussie sluiten Nederland en Duitsland de kolencentrales. De CO2-uitstoot van een kolencentrale is 1.000 kg per MWh en voor een bruinkoolcentrale is dit zelfs 1.600 kg per MWh. 

Kerncentrales wekken elektriciteit op zonder CO2-uistoot, maar brengen weer andere risico’s met zich mee. Na de ramp in Fukushima in 2011 heeft Duitsland dan ook besloten om versneld de 17 kerncentrales te sluiten. In 2022 zijn ze allemaal gesloten. In Nederland is maar één kleine kerncentrale operationeel, in Borssele.

Ook interessant: Duitse powerprijzen stijgen door uitfaseren kern- en kolencentrales

Kerncentrales in Europa

De kijk op kernenergie verschilt tussen Europese landen. In totaal zijn er in Europa 147 kerncentrales operationeel. In de Frankrijk staan de meeste, namelijk 58. Daarna volgt Groot-Brittannië met 15 kerncentrales en dan Oekraïne, met 15 centrales. Ook in Zweden, Spanje, Finland en België staan redelijk wat kerncentrales.

De meeste landen bouwen geen nieuwe centrales meer. Alleen Finland, Frankrijk en Groot-Brittannië bouwen op dit moment een nieuwe centrale en Slowakije bouwt er twee.

Die bouw valt zwaar tegen in Groot-Brittannië. De bouw zou 10 miljard pond kosten en in 2017 afgerond zijn. Maar inmiddels lopen de kosten op tot ruim 20 miljard pond en de centrale is zeker niet voor 2025 in bedrijf. Ook in Frankrijk duurt de bouw 10 jaar langer en kost vele miljarden extra. Hetzelfde gebeurt in Finland. 

Kerncentrales in Europa

Windparken en zonneparken in Europa

Tegelijk daalt de prijs van nieuwe windmolenparken. De laatste projecten worden zelfs zonder extra subsidie neergezet in Nederland, Duitsland en Denemarken. Hetzelfde zien we met grote zonnepanelenparken.

Maar duurzame bronnen hebben ook een nadeel, namelijk de leveringszekerheid. Die is afhankelijk van het weer. Afgelopen Pinksterweekend was dit goed zichtbaar.

Kerncentrales kunnen hier in theorie de oplossing voor bieden. Die produceren elektriciteit zonder CO2-uitstoot en kunnen de productie snel aanpassen als reactie op de vraag van dat moment. Maar vanuit de regelgeving is dit niet toegestaan en dus produceren kerncentrales alleen baseload. 

Invloed Europese kerncentrales op Nederlandse powerprijzen 

De operationele kosten van kerncentrales zijn laag. Lagere productie is daarom direct merkbaar in de merit order. Want de productie moet dan opgevangen worden met duurdere gas- en kolencentrales. 

Dat was afgelopen maand goed merkbaar met de onzekerheid rondom de Franse kolencentrales van EDF. In de hele markt schoten de prijzen met euro’s omhoog.

Door de marktkoppeling heeft de beschikbaarheid van kerncentrales in andere landen direct invloed op Nederland. En die marktkoppeling neemt in de toekomst alleen maar toe. De kerncentrales in andere landen gaan dus een steeds grotere rol spelen in de Nederlandse powerprijzen. 

 

Bron